Her yıl zorunlu olarak yaptırılması gereken asansör periyodik kontrol (muayene) işlemi, bina yöneticileri için hem yasal bir takip hem de finansal bir gider kalemidir. Peki, A Tipi Muayene Kuruluşlarına ödenen bu kontrol ücretleri neye göre belirlenir ve hukuki olarak bu masraf kimin sorumluluğundadır?
Periyodik Kontrol Ücretleri Nasıl Belirlenir?
Asansör muayene ücretleri, muayene kuruluşlarının kendi kafalarına göre belirledikleri rakamlar değildir. Bu ücretler, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından her yıl Aralık ayında açıklanan Taban ve Tavan fiyat tarifesine göre hesaplanır. Fiyatlar belirlenirken şu kriterler dikkate alınır:
- Asansörün Durak Sayısı: (Örneğin; 0-5 durak, 6-10 durak, 11-15 durak gibi kademeler vardır. Durak sayısı arttıkça ücret artar.)
- Tahrik Sistemi: Elektrikli (halatlı) asansörler ile Hidrolik asansörlerin muayene prosedürleri farklı olduğundan fiyat farklılıkları olabilir.
- Yeniden Değerleme Oranı: Bakanlık, her yıl açıklanan yeniden değerleme oranını tavan fiyatlara yansıtır.
İlgili ilçe belediyesi (Örneğin Bakırköy veya Güngören Belediyesi), bu bakanlık tarifesindeki alt ve üst sınırlar dahilinde, kendi sınırları içinde muayene yapacak A Tipi kuruluş ile anlaşırken net fiyatı protokol ile sabitler.
Kontrol Ücretini Kiracı mı, Ev Sahibi mi Öder?
Kat Mülkiyeti Kanunu (KMK) gereğince, apartman veya sitelerdeki giderler "işletme giderleri" (kullanıma bağlı) ve "demirbaş giderleri" (kalıcı değer katan) olarak ikiye ayrılır. Asansör periyodik kontrol muayenesi ve bu muayene sonucu çıkan kırmızı etiket onarım/revizyon masrafları, binanın temel sistemine ve demirbaşına ait yasal zorunluluklardır.
Bu nedenle, asansör yıllık periyodik muayene ücreti ve eğer gerekiyorsa asansör revizyon/parça değişim bedelleri doğrudan Kat Maliki (Ev Sahibi) tarafından ödenmelidir. Kiracılar sadece asansörün "aylık rutin bakım" ve elektrik giderlerini (işletme gideri) ödemekle yükümlüdür.
Takip Kontrolü (İkinci Muayene) Ücretli mi?
Asansörünüz ilk muayenede Kırmızı veya Sarı etiket almışsa, eksikleri gidermeniz için size süre verilir (Kırmızı için 60, Sarı için 120 gün). Bu süre sonunda muayene kuruluşu eksiklerin giderilip giderilmediğini görmek için Takip Kontrolüne (2. Muayene) gelir. Yönetmelik gereği, verilen süreler içinde yapılan ilk takip kontrolü ücretsizdir. Ancak verilen süreyi geçirirseniz veya eksikleri tam yapmadığınız için asansör 3. kez muayeneye kalırsa, yeniden tam muayene ücreti ödemek zorunda kalırsınız.